Moskiewski monaster i cmentarz Nowodziewiczy

Wybierającym się do Moskwy polecam odwiedzenie Monasteru Nowodziewiczego i cmentarza sąsiadującego z tym monasterem. Te dwa moskiewskie obiekty zajmują ponad 7 ha powierzchni.  Znajdziecie je w dzielnicy Łużniki, niedaleko stacji metra Спортивная.

Monaster Nowodziewiczy

Klasztor Nowodziewiczy, jeden z najstarszych i najbardziej znanych klasztorów prawosławnych w Moskwie, zaliczany jest do najsławniejszych klasztorów w Rosji. Założony został przez Ojca Iwana Groźnego, wielkiego księcia moskiewskiego Wasilija III Janannowicza dla uczczenia zdobycia Smoleńska. Na terenie klasztoru przebywały kobiety z najwyższych sfer. Przyjmowano do niego nowicjuszki jedynie z zamożnych rodów. W początkach istnienia był miejscem więzienia kobiet z rodziny carskiej. Na polecenie Piotra I, uwięziona tu była Zofia Romanowa, która nie chciała zrzec się tronu na korzyść swojego brata. Na krótko przed śmiercią została tu przeniesiona Eudoksja Fiodorowna Łopuchina, pierwsza żona Piotra I Wielkiego.

Nie ma jednoznacznej odpowiedzi na pytanie: Dlaczego klasztor postanowiono nazwać Nowodziewiczym? Jedna z hipotez głosi, że miejsce położenia klasztoru było na polu, na którym wybierano najpiękniejsze rosjanki i wysyłano jako hołd dla Złotej Hordy. Zdaniem zwolenników innej teorii, klasztor przeznaczony był dla dziewcząt, a przedrostek „nowy” dodano mu w celu odróżnienia go od istniejącego już w Moskwie klasztoru na kremlu.

Obecnie klasztor otoczony jest murem o całkowitej długości 870 metrów, grubości do 5 metrów i wysokość od 7 do 11 metrów. Z muru, na wzór kremla, wystają wieże z bogato zdobionymi szczytami. Jest ich 12, cztery okrągłe i osiem czworokątnych.

Jedna z wież

Na terenie monasteru stoi  prawosławny Sobór Smoleńskiej Ikony Matki Bożej. Budowano go w latach 1524-1525, wzorując się na soborze Zaśnięcia Matki Bożej stojącym na kremlu. Sobór wieńczy pięć kopuł z krzyżami. Najwyższa złota kopuła uosabia- Jezus Chrystusa, a otaczające ją cztery srebrne i nieco niższe przeznaczone zostały czterem ewangelistom: Janowi, Łukaszowi, Markowi i Mateuszowi. We wnętrzu świątyni znajduje się pięciorzędowy ikonostas.

Na terenie monasteru znajdują się siedemnastowieczne świątynie: mała cerkiew św. Ambrożego z Mediolanu,  nad bramą południową cerkiew wstawiennictwa Najświętszej Maryi Panny, nad bramą północną cerkiew Przemienienia Pańskiego naszego Zbawiciela z pięcioma złotymi kopułami oraz  dzwonnica. Stoi tam też niewielkich rozmiarów, zbudowany w 1911 roku, w stylu neorosyjskim, grób Prochorowa.

Kopuły cerkwi Przemienienia Pańskiego naszego Zbawiciela

Na terenie Monasteru jest zakaz robienie zdjęć.

Cmentarz Nowodziewiczy

Cmentarz Nowodziewiczy znajduje się na liście światowego dziedzictwa UNESCO i wymieniany jest wśród 100 najważniejszych nekropolii świata. Wyróżnimy w nim część „starą”  znajdującą się na terenie Klasztoru Nowodziewiczego oraz nową oddzieloną od klasztoru murem. Początkowo na terenie starej części grzebano zmarłe zakonnice z klasztoru. W nowej części chowano zmarłych w latach 1898–1904. W  czasach radzieckich jego znaczenie znacznie  urosło. Znalazł się na drugim miejscu w Moskwie pod względem pochówku osób znanych i zasłużonych dla ojczyzny. Ustępuje miejsca  jedynie  pochowanym pod murem kremla.  Dlatego na cmentarzu zobaczycie groby wielu znanych postaci z życia politycznego z czasów komunistycznych.

Spacerując po alejkach odnajdziecie grób Wiaczesława Michajłowicza Mołotowa ministra Spraw Zagranicznych ZSRR, który 23 sierpnia 1939 roku podpisał Pakt Ribbentrop-Mołotow o nieagresji III Rzeszy i ZSRR, dotyczący jednocześnie rozbioru rozbioru Polski. Wraz z Mołotowem pochowana jest jego żona Swietłana.

Pomnik Mołotowa

Pochowany jest tam Nikita Chruszczow, będący I sekretarzem Komitetu Centralnego Komunistycznej Partii Związku Radzieckiego w latach 1953 – 1964 oraz premierem ZSRR 1958-1964.

Pomnik Nikity Chruszczowa

Na cmentarzu pochowana jest druga żona Stalina Nadieżda Siergiejewna Alliłujewa.

Pomnik żony Stalina

Na cmentarzu odnajdziecie pomnik zmarłego w 2007 roku Borysa Nikołajewicza Jelcyna, pierwszego prezydenta w historii Rosji. Pomnik ustawiono w miejscu nieco odosobnionym, jest skromny i wyróżnia się formą. Jest w kształcie łopoczącej flagi w barwie białej, niebieskiej i czerwonej.

Pomnik Borysa Jelcyna

Naprzeciwko kolumbarium, na miejscu dawnego ogrodu kwiatowego pochowana jest Raisa Gorbaczowa żona Michaiła Gorbaczowa prezydenta ZSRR i laureata Pokojowej Nagrody Nobla.

Pomnik Raisy Gorbaczowej

Na cmentarzu, miejsce wiecznego spoczynku znalazło wielu rosyjskich aktorów i artystów, wojskowych, kosmonautów, konstruktorów, uczonych, sportowców oczywiście uznawanych przez partię. Nie sposób wymienić ich wszystkich, pochowano tu 26 tysięcy osób i nadal grzebane są tu osoby zasłużone.

Na terenie nekropolii odnaleźć można nagrobki znanych pisarzy rosyjskich np. Michała Bułhakowa, Antoniego Czechowa, Mikołaja Gogola czy poety Władimira Majakowskiego.

Antoni Czechow zmarł w Niemczech na gruźlicę, ciało jego przewieziono do Moskwy powozem do transportu ostryg.

Gogol pochowany był w klasztorze Daniłowskim i później przeniesiony na cmentarz Nowodziewiczy. Podczas odkopania grobu ciało pisarza odwrócone było twarzą do spodu trumny. Dało to powód do spekulacji, że został pochowany w stanie letargu.

Michał Bułhakow ma skromny nagrobek będący kamieniem „Golgotą” sprowadzonym z miejsca pierwszego pochówku Gogola.

Grób Michała Bułhakowa

Zobaczyć tu można wiele wymyślnych nagrobków, zabytków architektury, liczne popiersia i rzeźby, miedzy którymi spacerują wycieczki z przewodnikami.  W latach siedemdziesiątych i osiemdziesiątych ubiegłego stulecia na cmentarz można było wejść tylko z odpowiednią przepustką, którą otrzymywali głównie członkowie rodzin pochowanych tam zmarłych. Dobrze, że teraz można wejść na teren nekropoli, a nawet umówić się w biurze cmentarza na spacer z przewodnikiem. Obok kremlowskiego muru, cmentarz Nowodziewiczy  to panteon zasłużonych Rosjan.

Pomnik Dmitrija Iljicza Uljanowa działacza rewolucyjnego i lekarza i działacza partyjnego
Pomnik Denisa Wasiljewicza Dawydowa rosyjskiego generała, bohatera Wojny Ojczyźnianej i poety 

Cmentarz czynny jest w okresie:

letnim – od  1 maja do 30 września, każdego dnia tygodnia od 9-00 do 19-00

zimowym – od  1 października do 30 kwietnia, każdego dnia tygodnia od 9-00 do 17-00

Adsres: Новодевичье кладбище – Москва, Лужнецкий проезд, дом 2

2 komentarze

  1. Odpowiedz

    Potwierdzam cudne miejca. Oj przypomniałas mi, że mam zaległe relacje z Moskwy, a to już kilka lat minęło…

      • admin, 16 listopada 2019, 20:47
      • Autor

      Odpowiedz

      U mnie też tylko we wspomnieniach pozostała Moskwa.

Dodaj komentarz

This site uses Akismet to reduce spam. Learn how your comment data is processed.